Eylül-Ekim geldi ziller çaldı. Çantalar sırtlandı. Masaların başına oturuldu…
Çocuklar ve gençler için okul dönemi başladı. Hemen hemen hepsi, koca çantalarını sırtlayıp okul yolunu tuttu; kitapların arasına gömülerek ders çalışmaya başladılar. Anne-baba olarak, okul döneminde ve her zaman çocuklarımızın ihtiyaçlarını elimizden geldiğince karşılamaya çalışıyoruz.
Peki “beden” ihtiyaçlarını hiç düşündük mü? Minik-gelişmekte olan bedenlerinin neye ihtiyacı olabilir, neyi yapması/yapmaması gerekir biliyor muyuz?
İnsan vücudunun bedensel gelişim dönemlerine baktığımızda en önemli yıllar olan 6-11 ve 11-18 yaşları çocukların ve gençlerin okul dönemi olarak geçmektedir. 6-11 yaş dediğimiz “Okul Çağı Dönemi”nde hem kaba hem de ince motor becerilerinin tam olarak geliştiği ve bunların aktif bir şekilde okulda kullanıldığı dönemdir. O nedenle, bu dönemde yapılan fiziksel aktiviteler, çocuk beden gelişimi ve sağlığı için çok önemlidir. Aynı zamanda iskelet sisteminin gelişmeye ve evrilmeye devam ettiği dönem olduğu için her türlü fiziksel aktivite büyük önem taşımaktadır.
11-18 (ilk ergenlik), 12-20 (Son Ergenlik) dönemleri olarak geçen bu yıllarda; kızlarda ve erkeklerde hem fiziksel, hem psikolojik hem de sosyolojik çok büyük değişiklikler yaşanmaktadır. Beden yapısındaki evrilme ve değişim bu dönemde de devam ettiği için sağlıklı fiziksel gelişim için; iskelet sisteminin en iyi şekilde korunması, beslenmesi ve yapılandırılması gerekmektedir. Sürdürülebilir bir vücut için bu dönemde yapılacak fiziksel aktivite beden sağlıkları için kilit rol oynamaktadır.
Dünya Sağlık Örgütü’nün hazırlamış olduğu “Küresel Beslenme, Fiziksel Aktivite ve Sağlık Stratejisi”, Avrupa Komisyonu’nun oluşturduğu “Beyaz Doküman”, Avrupa Birliği “Beslenme, Fiziksel Aktivite ve Sağlık Platformu” gibi çalışmalarda dünyanın giderek şişmanlamasının altı çizilerek sağlıklı beslenme ve fiziksel aktivitenin öneminin “çocuk” yaşta verilmesi gerektiği belirtiliyor. Bireysel değişim, bilgi ve becerilerin “çocuk” yaşta oluştuğu “ergen” yaşta ise bunların olgunlaştığının bilincinde olarak doğru beslenme ve fiziksel aktivitenin önemini çocuklarımıza aşılamak biz ebeveyn olarak birincil görevimiz.
Aktif Yaşam Derneği’nin hazırladığı “Türkiye Toplumu Fiziksel Aktivite Düzeyi Araştırması”nda toplumun dörtte üçü’nün (3/4) yeterli fiziksel aktivite düzeyine sahip olmadığını belirterek; bunun da en hareketsiz grubunun %63 oranla 13-19 yaş arası “teenage” yaş grubu olduğunun altını çizmiştir.
Teenage yaş grubu diye adlandırdığımız 13-19 yaş arasındaki gençlerde fiziksel aktivite çeşitliliği günümüz koşullarında oldukça zengin olsa da; gençlerin büyük bir bölümü TV, bilgisayar, tabletler-akıllı telefonlar karşısında vakit geçirerek sedanter (hareketsiz) bir yaşam tarzına kendilerini ve vücudlarını hazırlıyorlar. Bununla beraber; taşıdıkları ağır çantalarla, evde ve okulda masa başında ders çalışırken beden duruşlarına dikkat etmeyerek ileride ortaya çıkacak birçok bedensel ağrıya davetiye çıkarmış oluyorlar.
Bilgisayar oyunlarının, telefon ve tabletlerin karşısında üst bedenleri eğik bir şekilde sürekli oyun oynamak, mesajlaşmak; ağır sırt çantalarını taşımak; yazı yazarken bir tarafa doğru ya da vücudu (eli) çok sıkarak yazı yazmak gibi fiziksel yanlışlıklarla beraber; ergenlikle birlikte gelişen ve değişen vücudu kontrol esnasında bilinçsizce yapılan hareketler (kızların göğüslerini gizlemek için omuzlarını içeri doğru kıvırmaları, erkeklerin birden boy uzamasıyla üst bedenlerini kamburlaştırarak yürümeleri) erken yaşlarda oluşan postür bozukluğu, omurilik eğriliği (skolyoz), boyun düzleşmesi, baş ağrısı, sırt ağrısı, bel ve boyun fıtıkları gibi birçok fiziksel rahatsızlıklara sebep olmaktadır.
Doğru vücud duruşunu temel alan bedensel aktivitelere dayalı olan Pilates, çocuk ve ergenlerde motor gelişimi hızlandırarak vücudları ve onun gelişimi hakkında bilgi sahibi olmalarını sağlamaktadır.
Pilates’in gençler üzerindeki etki ve faydaları nelerdir?
- Beden sağlığı ve doğru vücud duruşu hakkında farkındalık yaratmak
- Vücut düzgünlüğü ve postürün (vücut duruşu) korunması
- Zihinsel odaklanmayı arttırma
- Vücuda güç ve esneklilik kazandırma
- Kilo kontrolü
- Benlik saygısı ve kendine güven geliştirme
- Kas-eklem kontrolünü arttırarak koordinasyon ve dengenin sağlanması
- Reflekslerin ve reaksiyon zamanının gelişmesi
- Kas kasılması ve aktivitenin etkisiyle kemik mineral yoğunluğunun arttırılması ve korunması, ileriki yaşlarda görülecek osteoporoz riskinin önlenmesi
- Olası yaralanma ve kazalara karşı bedensel korunma geliştirilmesi
